รองปลัดเกษตรฯ ขับเคลื่อนการประชุมคณะกรรมการจัดรูปที่ดิน เห็นชอบเดินหน้าประกาศเขตจัดรูปที่ดินและระบบน้ำ มุ่งดูแลเกษตรกรให้มีน้ำใช้อย่างยั่งยืน

     นายกฤษ อุตตมะเวทิน รองปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เป็นประธานการประชุมคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง ครั้งที่ 1/2569 โดยมี ผู้บริหารในสังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และผู้แทนจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เข้าร่วม ณ ห้องประชุมกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ 134 – 135 และผ่านการประชุมทางไกล Zoom Meeting ซึ่งที่ประชุมได้รับทราบโครงการประเมินผลสัมฤทธิ์เชิงพื้นที่ทางด้านเศรษฐกิจและสังคมในเขตพื้นที่จัดรูปที่ดินและจัดระบบน้ำเพื่อเกษตรกรรม โดยกรมชลประทานร่วมกับมหาวิทยาลัยสุโขทัย ธรรมาธิราชสรุปผลการศึกษาความคุ้มค่าของการจัดรูปที่ดินและจัดระบบน้ำในพื้นที่ 10 จังหวัด พบว่าโครงการช่วยยกระดับรายได้เกษตรกรอย่างชัดเจน โดยเฉพาะพื้นที่ปลูกพืชผลมูลค่าสูงอย่างทุเรียนและลำไยที่มีค่าตอบแทนการลงทุน (ROI) สูงสุด ในขณะที่พื้นที่ทำนาและยางพาราควรได้รับการสนับสนุนให้ลดต้นทุนและเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตผ่าน 6 แนวทางหลัก เช่น การปรับเปลี่ยนสู่พืชทางเลือกที่ตลาดต้องการ การส่งเสริมเกษตรคาร์บอนต่ำ และการใช้เทคโนโลยีจัดการน้ำอย่างแม่นยำ ซึ่งภาพรวมการลงทุนทางสังคม (SROI) ให้ผลตอบแทนสูงถึง 137.18 เท่า สะท้อนถึงความสำเร็จในการบูรณาการภาครัฐที่ช่วยเพิ่มมูลค่าที่ดินและสร้างความมั่นคงทางอาหารอย่างยั่งยืน ขณะเดียวกัน ประธานที่ประชุมได้เป็นตัวแทนกล่าวแสดงความชื่นชมต่อความสำเร็จของสำนักงานจัดรูปที่ดินกลาง กรมชลประทาน สังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ คณะกรรมการ รวมถึงผู้ทรงคุณวุฒิที่มีส่วนร่วมในการบริหารจัดการภารกิจจนสามารถคว้า 3 รางวัลเกียรติยศทั้งในระดับชาติและระดับสากล ได้แก่ รางวัลเลิศรัฐระดับดีเด่นปี 2566 จากผลงาน "น้ำจุน เจือน้ำใจ" ที่ใช้กลไกบวรลดความขัดแย้งด้านน้ำได้ถึงร้อยละ 93 รางวัลเลิศรัฐระดับดีปี 2568 จากผลงาน "สูตรพิชิตใจเกษตรกร" ที่เน้นการทำงานเชิงรุกเข้าถึงประชาชน และรางวัลระดับโลกจากองค์การ FAO ในผลงานบูรณาการจัดรูปที่ดินจังหวัดกาฬสินธุ์ (Kalasin Focus) ซึ่งได้รับคัดเลือกเป็น 1 ใน 39 ผลงานดีเด่นจาก 2,000 ผลงานทั่วโลก สะท้อนถึงความเป็นเลิศในการบริหารจัดการน้ำและที่ดินอย่างยั่งยืนที่เข้าถึงความต้องการของเกษตรกรอย่างแท้จริง

     นอกจากนี้ ที่ประชุมได้พิจารณาในประเด็นสำคัญตามพระราชบัญญัติจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2558 โดยมีรายละเอียดครอบคลุม 4 เรื่องหลัก ได้แก่ 1) การกำหนดเขตสำรวจการจัดรูปที่ดิน โดยเห็นชอบให้เสนอรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เพื่อตราพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตสำรวจการจัดรูปที่ดินในพื้นที่ตำบลหนองกะปุ ตำบลห้วยข้อง อำเภอบ้านลาด จังหวัดเพชรบุรี และตำบลหลักเมือง ตำบลกมลาไสย ตำบลธัญญา ตำบลเจ้าท่า ตำบลดงลิง อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ ตาม มาตรา 11 (4) และมาตรา 32 และดำเนินการตามขั้นตอนของกฎหมายต่อไป 2) การกำหนดแนวเขตสำรวจการจัดระบบน้ำเพื่อเกษตรกรรม เห็นชอบให้เสนอรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ออกประกาศกำหนดแนวเขตสำรวจการจัดระบบน้ำเพื่อเกษตรกรรมในพื้นที่ตำบลดอยหล่อ อำเภอดอยหล่อ ตำบลน้ำแพร่ อำเภอพร้าว จังหวัดเชียงใหม่ และตำบลนาทราย ตำบลนาเคียน ตำบลปากพูน ตำบลท่าวัง ตำบลโพธิ์เสด็จ ตำบลไชยมนตรี ตำบลมะม่วงสองต้น ตำบลกำแพงเขา อำเภอเมืองนครศรีธรรมราช จังหวัดนครศรีธรรมราช ตาม มาตรา 11 (3) และมาตรา 19 เพื่อวางแผนจัดทำระบบส่งน้ำเพื่อเกษตรกรรมต่อไป 3) การประกาศเขตโครงการจัดรูปที่ดิน เห็นชอบให้ประกาศพื้นที่ตำบลดงลิงและตำบลเจ้าท่า อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ เป็นเขตโครงการจัดรูปที่ดินตาม มาตรา 39 เนื่องจากผ่านขั้นตอนการสำรวจ ออกแบบ และได้รับความยินยอมจากเจ้าของที่ดินตามแผนผังโครงการเรียบร้อยแล้ว และ 4) การคงสภาพที่ดินสาธารณสมบัติของแผ่นดิน เห็นชอบให้ที่ดินจำนวน 26 แปลงในเขตโครงการจัดรูปที่ดินจังหวัดนครสวรรค์ กลับมาเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดินสำหรับพลเมืองใช้ร่วมกันตามเดิม ตาม มาตรา 34 เนื่องจากตรวจสอบแล้วพบว่าที่ดินดังกล่าวไม่ได้ถูกนำไปใช้ประโยชน์ในการจัดรูปที่ดินภายหลังจากที่ถูกถอนสภาพโดยผลของกฎหมาย ทั้งนี้ กระบวนการดังกล่าวเป็นขั้นตอนสำคัญทางกฎหมายเพื่อให้การพัฒนาที่ดินและระบบน้ำในพื้นที่เกษตรกรรมมีความถูกต้องและเกิดประโยชน์สูงสุดแก่ประชาชน